Waarom is een eiland vlak voor onze kust nu eigenlijk zo’n probleem?

12/07/2018

eiland voor de kustDe petitie tegen het proefeiland vlak voor onze kust is intussen overal in de gemeente terug te vinden: in de watersportclubs, tal van handelszaken, alle gemeentelijke gebouwen, op evenementen en nog veel meer. De papieren petitieformulieren vliegen de deur uit en ook online wordt er gretig ingetekend op de petitie. Toch is het niet voor iedereen even duidelijk waarom dat eiland nu precies zo nefast is voor onze gemeente. In Cannes ligt er toch ook een eiland? En dat brengt net extra troeven met zich mee? En de kustverdediging, dat is nu toch wel een pak belangrijker dan een mooi zeezicht en wat watersportactiviteiten? En was de burgemeester enkele jaren terug niet zelf op de proppen gekomen met dat idee van een eiland? Wat is het probleem dan eigenlijk? We zetten alles eens op een rijtje.

Kustverdediging is toch een nobel doel?

De opwarming van de aarde doet de zeespiegel stijgen en er hangt ons mogelijk ook nog die 1000-jarige storm boven het hoofd. Dat weten we al jaren en daarom is er ook al sinds jaar en dag een Masterplan kustveiligheid met maatregelen om onze kustveiligheid te garanderen tot 2050. Het gaat vandaag dus allerminst om een dringend probleem dat stante pede opgelost moet worden.

Dat de Vlaamse overheid nu al op zoek gaat naar oplossingen om onze kust ook na 2050 te verdedigen, is uiteraard een goede zaak. Maar waarom kiezen ze nu precies voor een eiland? Waarom moet dat er zo snel komen? En dan nog wel op een boogscheut van ons strand?

Door de uitbouw van de haven van Zeebrugge is Heist West aan het verzanden. Maar de stranden van Knokke en het Zoute moeten voortdurend opgespoten worden om de kust te beveiligen tegen overstromingen. Dit kost de Vlaamse overheid handenvol geld. De aanleg van een kunstmatig eiland is een mogelijke piste om de kustbeveiliging op een goedkopere manier te garanderen. Let wel: het is absoluut niet zeker dat zo’n eiland onze kust echt kan beschermen. Er moet immers nog verder onderzoek gebeuren naar de mate waarin een eiland opkomend water het hoofd kan bieden.

Maar het is dus wel de piste die momenteel concreet in de steigers staat. Daarnaast zijn de havenbesturen van Zeebrugge en Antwerpen vragende partij om het containervervoer via versterkte binnenschepen te laten verlopen via de kust gezien de realisatie van een Noorderkanaal (samenvoeging van Leopoldkanaal en Schipdonkkanaal) financieel te duur valt en politiek een heet hangijzer is. Als er een zeekanaal kan gecreëerd worden zonder zware golfslag, dan wordt estuaire vaart (versterkte binnenschepen op zee) mogelijk.

Aangezien ook de baggermaatschappijen er alle belang bij hebben om hun slib voor onze kust te storten en de vaargeul regelmatig uit te baggeren, is het economisch het interessantst om een proefeiland voor de kust van Knokke-Heist uit te testen en te zien of de theoretische modellen op de computer overeenstemmen met de praktijk.

Maar waarom is een eiland vlak voor onze neus nu zo slecht voor Knokke-Heist?

 

Nefast voor het milieu

Dat de bouw van zo’n proefeiland met eventuele latere uitbreiding gevolgen zal hebben voor ons milieu, mag duidelijk zijn. Net daarom spreekt men ook over een testfase met een kleiner eiland, maar ook dat kan al een verwoestend effect hebben op onze bestaande fauna en flora. Zo’n eiland komt er niet op een, twee, drie. Daar zijn dus grote baggerwerken voor nodig die zeker negatieve gevolgen zullen hebben voor het waterleven voor onze kust. En eenmaal dat proefeiland er ligt, wordt er dus ingegrepen in het natuurlijke getijdensysteem en de golfslag, wat gigantische gevolgen kan hebben voor ons strand en ons natuurgebied. Denk maar aan het prachtige recent vernieuwde Zwin dat compleet dreigt te verzanden als gevolg van dit project.

Des te meer als het eiland dan op termijn nog uitgebreid wordt. Dan krijgen we een dode zee, waar alles blijft drijven. En dan hebben we het nog niet gehad over de mogelijke gevolgen van de talrijke scheepvaart voor onze neus. Schepen brengen hoe dan ook vervuiling met zich mee en ook een olieramp is snel gebeurd. De gevolgen zijn niet te overzien.

Nefast voor de watersporters

estuaire vaartStudies van het waterbouwkundig laboratorium hebben ook aangetoond dat zo’n vooruitgeschoven zeewering in de kustzone minder golven met zich meebrengt. En dat heeft ook grote gevolgen voor de watersportclubs, die op termijn de deuren zullen mogen sluiten. Watersporten zoals surfen en zeilen mag je hoe dan ook op je buik schrijven. En als dit proefeiland op termijn uitgebreid wordt tot vrijwel de volledige lengte van onze kustlijn, is onze zee herleid tot het kanaal Zeebrugge-Westerschelde, mét drukke scheepvaart en veel stroming dus. Ook zwemmen en andere vormen van watersport worden dan zo goed als onmogelijk. Vergeet niet dat er nog slechts een waterstrook van 1,3 km zal zijn. Het wordt dus gewoon te onveilig om daar nog waterrecreatie toe te laten.

Nefast voor de vastgoedsector

Zo’n eiland voor je neus, verstoort uiteraard het open zicht op de zee – eerst deels in de fase van het proefeiland en later quasi over de volledige lengte van onze kust als het proefproject succesvol zou blijken en dus uitgebreid wordt. Dat heeft uiteraard gevolgen voor onze immosector die nog moeilijk kan uitpakken met vastgoed met zicht op zee en ook voor alle eigenaren van vastgoed langs de zeedijk, want dat daalt zeker in waarde. Nu al krijgen de immokantoren te kampen met aarzelende kopers, die niet zeker meer zijn van hun investering.

Nefast voor het toerisme

We hoeven er geen tekeningetje bij te maken dat een prachtige kuststrook die op termijn herleid wordt tot een kanaal met scheepvaart, ook een impact zal hebben op ons toerisme. Mensen komen met plezier naar Knokke-Heist omdat we zo’n aantrekkelijke en bruisende badstad zijn. In de zomer draait een groot deel van het leven hier rond het strand, denk maar aan de beach bars, strandactiviteiten, tal van evenementen… Zaken waar onze tweedeverblijvers en dagjestoeristen speciaal voor naar Knokke-Heist afzakken. Als Knokke-Heist aan een kanaal komt te liggen, verliezen we een pak van deze charme en dat zal onvermijdelijk een negatieve weerslag hebben op ons toerisme en het ruime aanbod van voorzieningen in onze gemeente.

Nefast voor de inwoners

En alle bovenstaande aangekaarte problemen zijn uiteraard ook heel nefast voor onze inwoners. Knokke-Heist groeit en bloeit dankzij het toerisme en de tweedeverblijvers. Mensen laten graag hun geld rollen in onze gemeente en onze lokale economie draait hierdoor dan ook op volle toeren. Heel veel inwoners hangen voor hun inkomen af van de handel en het toerisme. En heel wat inwoners dragen onze natuurpracht erg hoog in het vaandel. Het zou dus nog het meest voor de inwoners zelf een serieuze streep door de rekening worden.

Zo’n futuristisch project, dat zullen ze toch niet echt uitvoeren zeker?

petitie eilandOp 31 mei 2018 keurde de federale regering het ontwerp Marien Ruimtelijk Plan (MRP) goed. Dit is een plan dat gebruikt wordt om duidelijke afspraken te maken tussen de verschillende gebruikers van de Noordzee. Omdat de wereld snel verandert, wordt het MRP om de zes jaar herzien. Nu is er dus een ontwerp klaar voor de periode 2020-2026. De Vlaamse regering greep de ontwikkeling van dit vernieuwde plan aan om ter hoogte van Knokke-Heist een zone in te plannen voor een testeiland met het oog op de kustverdediging. Aangestuurd door het ‘Complex Project Kustvisie’ (voormalig ‘Vlaamse Baaien’) dat onze kust tot 2100 moet verdedigen tegen instromend water.

Voor dit nieuwe plan van het MRP loopt er tussen juli en september een openbaar onderzoek, waarbij iedereen bezwaren kan indienen. Een plan dus. Dat nog in onderzoek is. Allerminst een vaststaand feit zou je denken, tot je beseft dat in het ‘Complex Project Kustvisie’ de concrete vorm intussen al door talrijke bureaus concreet op punt wordt gezet.

Dat wil zeggen dat de concrete uitvoering al tot in de puntjes voorbereid wordt, nog voor het Marien Ruimtelijk Plan zelfs goedgekeurd is. Toen dat boven water kwam, deed dat uiteraard alle alarmbellen afgaan bij zowel het gemeentebestuur als alle belanghebbenden. Met het gekende luide protest als gevolg.

Wat kunnen we doen om dit plan tegen te houden?

Het grootste drukkingsmiddel komt vanuit de buik van onze gemeente: de watersportclubs pakten uit met een petitie, die gezien de alarmerende omstandigheden alle nodige ondersteuning krijgt vanuit het gemeentebestuur. Behalve de resultaten van de petitie zal het gemeentebestuur ook nog een hele reeks bezwaren en alternatieven aan de overheid overmaken.

Het gaat onder meer om onderzoek dat het internationale ingenieursbureau Royal Haskoning DHV heeft verricht naar de gevolgen van een proefeiland. Dit bureau werkt momenteel ook alternatieven uit voor een goede kustverdediging zonder het opofferen van een bloeiende badstad.

Zo hopen we dat de hogere overheid uiteindelijk afziet van het plan om zo’n proefeiland op te spuiten vlak voor onze strand. Indien nodig plant het gemeentebestuur overigens ook nog verdere juridische stappen om de gemeente te vrijwaren van het onheil dat haar boven het hoofd hangt.

Maar de burgemeester wou een paar jaar geleden toch zélf een eiland?

Het klopt dat het gemeentebestuur een tijd terug open stond voor het idee van eilanden in zee om de kust te verdedigen. Maar in dat oorspronkelijke idee ging het om eilanden op verre afstand van de kust, die een win-winsituatie voor de gemeente konden opleveren door extra mogelijkheden voor watersport, economie en toerisme. Het huidige voorstel van een eiland op amper 1,3 km van de kust levert geen enkel voordeel op voor onze gemeente, integendeel het zal Knokke-Heist op termijn verwoesten. En voor het uiteindelijke doel – de kustverdediging – zijn er dus wel degelijk alternatieven mogelijk.

Nieuwsbrief
Pers
Niet interessant voor de pers
petitie
eiland
duiding

Bron

Copyright © 2016